Prof. dr hab.
Studia:
- Wydział Historyczno-Filozoficzny UJ:
- 1956-1961 historia
- 1957-1962 historia sztuki
- 1965 doktorat z zakresu historii kultury
Praca:
- Od 1962 w Zakładzie obecnie Instytucie Historii Nauki PAN
- 1972 habilitacja w zakresie historii nauki
- 1988 profesor nadzwyczajny “belwederski” w zakresie nauk humanistycznych
- 1997 profesor PAN
Problemy badawcze:
- Kultura naukowa w Polsce w XVII w.;
- Mecenat naukowy zwłaszcza dworu monarszego;
- Powiązania uczonych działających w Polsce z nauką europejską, szczególnie włoską, francuską i holenderską;
- Aspiracje intelektualne kobiet ze środowisk dworskich i mieszczańskich;
- Powiązania między nauką i sztuką;
- Historia teatru w średniowieczu i czasach nowożytnych.
Publikacje w porządku chronologicznym:
I Książki:
- 1. Teatr dworski Władysława IV (1635-1648), Kraków 1965, Wydawnictwo Literackie, ss. 341, ill.
- 2. Hieronim Pinocci. Studium z dziejów kultury naukowej w Polsce w XVII w., “Monografie z Dziejów Nauki i Techniki” t. 41, Wrocław, Ossolineum, ss. 256, ill.
- 3. Uczony dwór Ludwiki Marii Gonzagi (1646-1667). Z dziejów polsko-francuskich stosunków naukowych, “Monografie z Dziejów Nauki i Techniki” t. C, Wrocław 1975, Ossolineum, ss. 432, ill.
- 4. Jan Heweliusz. Uczony-artysta, Wrocław 1979, Ossolineum, ss. 138, ill. (II wyd. Gdańsk 1986, ss. 108, ill.)
- 5. La cour savante de Louise Marie de Gonzague et les liens scientifiques avec la France (1646-1667), Wrocław 1982, Ossolineum, ss. 208, ill.
- 6. Jana Sobieskiego nauki i peregrynacje, Wrocław 1985, Ossolineum, ss. 201, ill.
- 7. Jan III Sobieski mecenasem nauk i uczonych, “Monografie z Dziejów Nauki i Techniki” t. CXLIX, Wrocław 1991, Ossolineum ss. 380, ill.
- 8. Korzenie i kształty teatru do 1500 roku w perspektywie Krakowa, Kraków 1995, Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa, ss. 308 ill.
- 9. Sawantki w Polsce w XVII w. Aspiracje intelektualne kobiet ze środowisk dworskich, “Rozprawy z Dziejów Nauki i Techniki” t. 6, Warszawa 1997, Retro-Art ss. 532, ill.
- 10. Piórem zakonnicy. Kronikarki w Polsce XVII w. o swoich zakonach i swoich czasach, Kraków 2002 s. 332
- 11. Królewskie uroczystości weselne w Krakowie i na Wawelu 1512-1605, Kraków, Zamek Królewski na Wawelu, 2007 ss. 136
- 12. Jacob Breynius 1637-1697. “Botanicus celeberrimus” w wymiarze europejskim, Komisja Historii Nauki PAU, Monografie 17, Kraków 2-10 ss. 230.
II Rozprawy i artykuły:
- 13. Relacje Józefa Delmedigo z Polską, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” VI, 1961 s. 419-430.
- 14. Le theatre d’opera a la cour de Ladislas IV, roi de Pologne (1635-1648), “Revue d’Histoire du Theatre” 1967 No 1 s. 33-56.
- 15. Scena [w:] Wielka Encyklopedia Powszechna t. X, Warszawa 1967 s. 383-386.
- 16. Scenografia, tamże s. 386-388.
- 17. Teatralna architektura, tamże t. XI, Warszawa 1968 s. 426-427.
- 18. Le mecenat de Louise-Marie de Gonzague et les liens scientifiques franco-polonais en XVIIe siecle [w:] “Monografie z Dziejów Nauki i Techniki” t. L, 1968, s. 81-86 oraz Actes du XIIe Congres International d’Histoire des Sciences t. 11, Paris 1971 s. 137-142.
- 19. Blaski i cienie epoki baroku [w:] Kraków stary i nowy, red. J. Bieniarzówna, Kraków 1968 s. 186-219.
- 20. Polscy korespondenci Atanazego Kirchera i ich wkład w jego dzieło naukowe, “Studia i Materiały z Dziejów Nauki Polskiej” Seria A, zesz. 12, 1968 s.117-136.
- 21. Kraf Jan Kasper [w:] Polski Słownik Biograficzny t. XV, Wrocław 1970, s.84.
- 22. Kraków w czasach Piotra Kochanowskiego [w:] W kręgu Gofreda i Orlanda, Wrocław 1970 s. 39-64 (współautorstwo z Henrykiem Baryczem).
- 23. Polsko-francuskie powiązania teatralne w XVII w., “Pamiętnik Teatralny” XX, 1971 s.9-50.
- 24. Biogramowy wykaz osób [w:] Metryka nacji polskiej w Uniwersytecie Padewskim (1592-1745), “Żródła z Dziejów Nauki i Techniki” t. 10, Wrocław 1971 s. 209-433.
- 25. Correspondance scientifique de Pierre Des Noyers et d’Ismael Boulliau – fragment de l’histoire des relations scientifiques franco-polonais au XVIIe siecle [w:] ‘Etudes d’Histoire de la Science et de la Technique”, section II, Varsovie 1971 s.19-29.
- 26. Magni Walerian [w:] Polski Słownik Biograficzny t. XIX, Wrocław 1974 s.137-140.
- 27. Masini Krzysztof [w:] tamże, t.XX, Wrocław 1975 s.117-119.
- 28. Latający smok Tita Liwia Burattiniego, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XX, 1975 s. 269-293.
- 29. O “głowach wawelskich” – głosy Łukasza Opalińskiego i Andrzeja Maksymiliana Fredry [w:] Przeszłość przyszłości. Księga ofiarowana Bogdanowi Suchodolskiemu, Warszawa 1975 s. 51-57.
- 30. Jak wyglądał “latający smok” Tita Liwia Burattiniego, “Technika Lotnicza i Astronautyczna” 1976 nr 3 s.37-40.
- 31. Teatr Szkół Nowodworskich w Krakowie w XVII w., “Pamiętnik Teatralny” XXV, 1976 s.21-46.
- 32. Jedność nauki i sztuki w dziele Jana Heweliusza, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XXI, 1976 s.625-648.
- 33. Jana Heweliusza zabiegi o pozyskanie królewskich mecenasów, “Studia i Materiały z Dziejów Nauki Polskiej” Seria E zesz.6, 1977 s.121-164.
- 34. Johann Hevelius et ses demarches pour trouver des mecenes en France, “Revue d’Histoire des Sciences” XXX, 1977 s.25-41.
- 35. “Le dragon volant” de Tito Livio Burattini, “Annali dell’Istituto e Museo di Storia della Scienza di Firenze” II, 1977 fasc.2 s.67-85.
- 36. Les “Polonica” dans la correspondance de Marin Mersenne des annes 1644-1645, ‘Kwartalnik Historii Nauki I Techniki” XXIV, 1979 s.611-622.
- 37. Cosimo Brunetti – voyageur erudit, secretaire du roi Jean III Sobieski, “Organon” XIV, 1980 s.119-127.
- 38. Les relations theatrales franco-polonaises dans la seconde moitie du XVIIe siecle, “Revue d’Histoire du Theatre” 1980, No 1 s.7-20.
- 39. Gesta principum recitata. “Teatr czynów polskich władców” Galla Anonima, “Pamiętnik Teatralny” XXIX, 1980 zesz.2 s.141-178.
- 40. A jednak uczony-artysta, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XXVI, 1981 s.698-702 (polemika z T.Grzybkowską, Czy Heweliusz był artystą?, tamże, s.693-698).
- 41. Pinocci Hieronim [w:] Polski Słownik Biograficzny t.XXVI, Wrocław 1981 s.341-343.
- 42. Correspondance du P. Marin Mersenne… t.XIV, 1646, ‘Kwartalnik Historii Nauki I Techniki” XXVIII, 1983 s.484-488.
- 43. Wyspiański i Lajkonik. U źródeł teatru, “Pamiętnik Teatralny” XXXII, 1983 s.89-114.
- 44. Wokół “ukrytego filozofa”. Ślady pierwszych zetknięć z Kartezjuszem i jego myślą ze strony polskiej. “Studia i Materiały z Dziejów Nauki Polskiej” Seria A zesz.16 s.73-109.
- 45. Correspondance du P. Marin Mersenne… t. XV, 1647, ‘Kwartalnik Historii Nauki I Techniki” XXX, 1985 s.157-160.
- 46. Kaplica Zygmuntowska jako neoplatoński model świata, “Biuletyn Historii Sztuki” XLVIII, 1986 s.131-164.
- 47. The Sigismund Chapel as a Neo-Platonic Model of the Universe, “Polish Art Studies” VIII, 1987 s.13-30.
- 48. Posłowie [w:] J.Hevelius, Firmamentum Sobiescianum sive Uranographia, Gedani 1690, edycja faksymilowa, Gdańsk 1987 s. VIII-XVIII.
- 49. Firmamentum Sobiescianum, najwspanialszy barokowy atlas nieba, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XXXII, 1987 s.73-98.
- 50. Firmamentum Sobiescianum – the magnificent Baroque Atlas of the Sky, ‘Organon” XXIV, 1988 s.151-179 oraz [w:] On the 300th Anniversary of the Death of Johannes Hevelius. Ed by R.Głębocki, A.Zbierski, Wrocław 1992 s.131-155.
- 51. Correspondance du P. Marin Mersenne… t. XVI, 1648, “Kwartalnik Historii Nauki I Techniki” XXXIII, 1988 s. 1040-1047.
- 52. Wawelskie Visitatio Sepulchri i jego domniemana oprawa romańska [w:] O teatrze i dramacie, “Studia i Materiały do Dziejów Teatru Polskiego” XX, 1989 s.7-14.
- 53. Model “latającego smoka” Tita Livia Burattiniego i nieznane reperkusje jego projektu, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XXXIV, 1989 s.605-611.
- 54. O “latającym smoku” Tita Livia Burattiniego po raz drugi, “Technika Lotnicza i Astronautyczna” 1989 nr 4 s.21-23.
- 55. Les monuments medievaux dans les relations des voyageurs polonais du XVIIe siecle [w:] La percezione del Medioevo nell’epoca del Barocco: Polonia, Ucraina, Russia, “Ricerche Slavistiche” XXXVII, 1990 s. 145-171.
- 56. Krakowskie premiery Moliera i Racine’a w 1676 r. oraz inne nieznane fakty z teatru Sobieskich, “Pamiętnik Teatralny” XXXIX, 1990 s.293-304.
- 57. Odsiecz wiedeńska 1683. Wystawa jubileuszowa na Zamku Królewskim na Wawelu, Kraków 1990 s.157-164 (hasła 147-151, 153-162).
- 58. Kaplica biskupa Jakuba Zadzika w katedrze na Wawelu i jej architekt Sebastian Sala, “Studia do Dziejów Wawelu” V, 1991 s.237-308.
- 59. Epistula gratulatoria studentów polskich z 1637/1638 roku do Francesca Monari, profesora obojga praw w Uniwersytecie Bolońskim. Wstęp R.Ergetowski, biogramy K.Targosza, Warszawa 1992 s.30-37.
- 60. Nieznane “portrety” Jana III i Marii Kazimiery pióra Francois Paulin Daleraca oraz ich autor, “Acta Universitatis Wratislaviensis” Historia t.CII, 1992 s.111-120.
- 61. La cour royale de Pologne au XVII siecle – centre preacademique [w:] Lieux du pouvoir au Moyen Age et a l’epoque moderne. Textes reunis et presentes par M.Tymowski, Warszawa 1995 s.215-237.
- 62. Dwór królowej Marysieńki Sobieskiej ogniskiem recepcji teatru francuskiego “Barok” 3, 1995 s.43-83.
- 63. Mikołaj Kopernik jednym z Trzech filozofów Giorgiona? “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XL, 1995 nr 3 s.49-87.
- 64. Wokół planowanego spotkania w Głogówku królowej Ludwiki Marii ze śląską astronomką Marią Cunitią [w:] Jan Kazimierz na Śląsku. Pamiętnik sesji popularno-naukowej, Opole 1996 s.7-8.
- 65. Le theatre francais a la cour de Pologne aux temps de reines Louise-Marie de Gonzague et Marie-Casimire d’Arquien (1646-1667) [w:] Theatre, Musique et Arts dans les cours europeennes de la Renaissance et du Baroque. Etudes reunies et presentees par K.Sabik, Varsovie 1997 s. 409-424.
- 66. Relacja księdza F.D.S. o Polsce czasów Jana III Sobieskiego (Próba rozszyfrowania autorstwa), “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” XLII, 1997 nr 3-4 s.31-61.
- 67. O Amalii Dukielskiej, duchach i zawieruchach, “Tygodnik Powszechny” nr 28 z 12 lipca 1998 s.8.
- 68. Te Deum Jana III Sobieskiego w kaplicy Tamasa Bakocza w Ostrzyhomiu [w:] Artes atque humaniora. Studia Stanislao Mossakowski sexagenario dicata, Warszawa 1998 s.271-277.
- 69. Damy XVII wieku z piórem w ręku – od listu do autobiografii [w:] Pisarki polskie epok dawnych. Pod red. K.Stasiewicz, Olsztyn 1998 s.11-33.
- 70. Na widowni i na scenie – w dworskiej kulturze teatralnej pierwszej połowy XVII w. [w:] Rola i miejsce kobiet w edukacji i kulturze polskiej. Pod red. W.Jamrożka i D. żołądź-Strzelczyk, Poznań 1998 s.64-81.
- 71. Oprawa artystyczno-ideowa wjazdów weselnych trzech sióstr Habsburżanek (Kraków 1592 i 1605, Florencja 1608) [w:] Theatrum ceremoniale na dworze książąt i królów polskich. Pod red. M.Markiewicza i R.skowrona, Kraków 1999 s.207-244.
- 72. Kobieta w rzeźbach i inskrypcjach sepulkralnych Polski renesansowej [w:] Partnerka, matka, opiekunka. Status kobiety w dziejach nowożytnych od XVI do XX w., pod red. K.Jakubiaka, Bydgoszcz 2000 s. 11-50.
- 73. Z lunetą i przyrządem astronomicznym – protektorki i adpetki Uranii w XVII w. [w:] Pod patronatem Hygiei. Udział kobiet w rozwoju nauk przyrodniczych. Pod red. I.Arabas, Warszawa 2000 s. 35-70.
- 74. Powieściowy, filmowy i historyczny powrót Jana Kazimierza ze Śląska do Polski [w:] Podróże po historii. Studia z dziejów kultury i polityki ofiarowane Profesorowi Stanisławowi Grzybowskiemu. Wstęp F.Leśniak, Kraków 2000 s. 89-104.
- 75. Maria Amalia, jej pomnik i niedokończone mauzoleum Mniszchów w Dukli [w:] Między barokiem a oświeceniem. Obyczaje czasów saskich. Praca zbiorowa pod red. K. Stasiewicz i S. Achremczyka, Olsztyn 2000 s.74-90.
- 76. Ogród w teatrze i teatr w ogrodzie. Krąg dworu polskiego XVII w. i źródła jego inspiracji, “Biuletyn Historii Sztuki” LXIII, 2001 s. 93-123.
- 77. Idea duchackiego święta Oblicza Chrystusa cierpiącego [w:] Cierpienie w literaturze polskiej. Pod red. K. Dybciaka i S. Szczęsnego, Siedlce 2002 s. 207-214.
- 78. Polski wątek w życiu i Sprawie Galileusza. “Galileo Galilei e il mondo polacco” Bronisława Bilińskiego (1969) z uzupełnieniami, “Zagadnienia Filozoficzne w Nauce” XXXII, 2003 s. 45-90.
- 79. Michelangelo i Vincenzo mł. Galilei jako muzycy działający w Rzeczpospolitej, “Muzyka” 2003 zesz. 4, s. 119-128.
- 80. Sepulkralne wizerunki pań Krasińskich w Krasnem [w:] Między barokiem a oświeceniem. Sarmacki konterfekt. Pod red. S.Achremczyka, Olsztyn 2002 s.141-161.
- 81. Obraz wojen i zaraz początków XVIII w. w kronikach zakonnic [w:] Między barokiem a oświeceniem. Wojny i niepokoje czasów saskich. Pod red. K.Stasiewicz i S.Achremczyka, Olsztyn 2004 s.122-138.
- 82. Sola pulcherrima super solem – “Nad słońce i nad miesiąc cudniejsza” (Modlitwa maryjna z Modlitewnika Gertrudy i Modlitewnika Nawojki), “Folia Historica Cracoviensia” X, 2004 s.361-387.
- 83. Czterdzieści dwa lata w pięćdziesięciu [w:] Instytut Historii Nauki Polskiej Akademii Nauk w latach 1953-2003. Księga jubileuszowa z okazji pięćdziesięciolecia działalności. Pod red. J.Schiller i L.Zasztowta, Warszawa 2004 s.367-380.
- 84. Jacob Breynius “botanicus celeberrimus”(1637-1697). Życie, powiązania międzynarodowe, dzieła i ich recepcja “Analecta” XIV, 2005 s.7-84.
- 85. “Barokowość” i “oświeceniowość” w dziełach gdańskich naturalistów Jacoba i Johanna Philippa Breyniusów [w:] Między Barokiem a Oświeceniem. Edukacja, wykształcenie, wiedza. Pod red. S.Achremczyka, Olsztyn 2005 s.80-102.
- 86. O scenografii w teatrze Władysława IV po czterdziestu latach, “Barok” XII/2, 2005 s.175-189
- 87. Modlitwy maryjne z Kodeksu Gertrudy i ich współbrzmienia ikonograficzne (w:) Kobiety i kultura religijna. Specyficzne cechy religijności kobiet. Pod red. J. Hoff, Rzeszów 2006 s. 49-94
- 88. Mauzoleum Zygmuntowskie, kapela rorantystów i renesansowa “muzykologia” krakowska, “Studia Waweliana” XIII, 2007 s.91-104
- 89. Cztery żywioły w scenografii barokowej na przykładzie teatru operowego Władysława IV (1628-1648) (w:) Obraz i żywioły. Red. M.U.Mazurczak i M.Żak, Lublin 2007 s.133-142
- 90. Z korespondencji Anny Jabłonowskiej ze Stanisławem Augustem Poniatowskim, “Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” LIII, 2008 s.69-81
- 91. L’orientalisme dans la culture et au théâtre en Pologne au XVIIe siecle [w:] Italian Opera in Centrale Europe 1614-1780, volume 3: Opera Subjects and European Relationships. Ed. by N.Dubowy, C. Herr and A. Żórawska-Witkowska, Berlin (Berliner Wissenschafts-Verlag) 2008 s.301-321.
- 92. Maria Cunitia w świetle korespondencji naukowej [w:] Astronom Maria Kunic (Cunitia) 1610-1664. Życie i dzieło, Muzeum Dawnego Kupiectwa, Świdnica 2008 s. 105-140
- 93. Kolekcjonerki XVIII w. – Anna Jabłonowska i Teofila Konstancja morawska i ich zbiory przyrodnicze [w:] Kobieta epok dawnych w literaturze, kulturze i społeczeństwie. Pod red. I. Maciejewskiej i K. Stasiewicz, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, Olsztyn 2008 s.313-337
- 94. “Natura pictrix” – antropomorficzne i zoomorficzne orchidee Martina Bernhardiego de Bernitz i Jacoba Breyniusa [w:] Przyroda – Nauka – Kultura II. Red. A.Zemanek, B.Zemanek, Ogród Botaniczny – Instytut Botaniki UJ, Kraków 2008 s.77-117
- 95. Niebieskie spectaculum Heweliusza, Celestial Spectaculum of Hevelius [w:] Kosmologia. Obraz świata w nowożytności, Cosmology. The Image of the Universe in the Early Modern Times, Fundacja dla Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2009 s.29-51
- 96. Heweliusz, Jan III i Tarcza Sobieskiego, “Studia Wilanowskie” XVI, 2009, Muzeum Pałac w Wilanowie, s.76-83
- 97. Ilustracje botaniczne do dzieł Jacoba Breyniusa i jego współpraca z artystami, “Prace Komisji Historii Nauki PAU” t.IX, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 2009 s. 133-145
- 98. Motivi polacchi nella vita e nell’affaire di Galileo, “Epistemologia” XXXII, 2009 s. 23-70
- 99. “Aloes” – agawa z ogrodu zamkowego w Głogówku, “Rocznik Historii Sztuki” XXXIV, 2009, Wydawnictwo Neriton, s.55-62.
- 100. Łza szafirowej Madonny, “Ogród”, kwartalnik Instytutu Filologii Polskiej Akademii Podlaskiej w Siedlcach, IX, 2010, nr 1-2, s.27-33.